Đặc Sản Sri Lanka - Ăn Gì Ở Sri Lanka? 28 Món Nên Thử

Bảng Tóm Tắt 28 Món Đặc Sản & Trải Nghiệm Đi Kèm

Dưới đây là danh mục 28 món ăn, thức uống và món tráng miệng đặc trưng của Sri Lanka:

1. Rice And Curry – Bữa Ăn Đặc Trưng Của Sri Lanka

Nếu chỉ chọn một bữa ăn để hiểu trọn vẹn phong vị Sri Lanka, Rice And Curry luôn là điểm khởi đầu tự nhiên nhất.

Tên gọi nghe mộc mạc nhưng đây thực chất là cả một mâm cơm thịnh soạn. Đĩa cơm trắng dẻo được đơm đầy ở giữa, xung quanh vây kín bởi nhiều chén nhỏ: cà ri đậu lăng dhal vàng ươm, vài món cà ri rau củ theo mùa, một đĩa cá hoặc thịt kho đậm sốt, đĩa dừa nạo cay pol sambol, dưa chua pickle và những miếng bánh đậu papadum chiên giòn rụm.

Điểm lôi cuốn của bữa cơm này nằm ở sự biến hóa linh hoạt giữa các món ăn kèm. Bạn có thể lấy một ít cơm trắng, trộn cùng muỗng sốt đậu dhal béo bùi, thêm chút cá ngừ kho goraka chua thanh rồi bẻ vụn miếng papadum giòn rụm rắc lên trên. Mỗi lần trộn một kiểu, vòm họng lại đón nhận một hương vị hoàn toàn mới lạ.

Đặc biệt, trong căn bếp Sri Lanka, cà ri không nhất thiết phải có thịt. Người bản địa có biệt tài biến mọi loại củ quả quanh vườn thành món mặn ngon lành: từ cà tím, bí đỏ, khoai tây, chuối xanh cho đến mít non hầm.

2. Hoppers – Chiếc Bánh Hình Bát Đặc Trưng

Hoppers (tiếng Sinhala gọi là Appa) là món bánh có tạo hình chiếc bát úp rất ngộ nghĩnh và dễ nhận ra ở bất kỳ góc phố nào.

Bột gạo được lên men qua đêm cùng chút nước cốt dừa rồi tráng nhanh vào chiếc chảo sâu lòng. Lửa táp quanh thành chảo tạo nên phần vành bánh mỏng tang, giòn rụm như ren hoa, trong khi phần đáy tụ lại một lớp bột dày mềm, xốp mịn và thơm mùi cốt dừa.

3. Kottu Roti – Món Ăn Đường Phố Với Tiếng Dao Trên Mặt Chảo

Kottu Roti là món ăn đường phố sôi động nhất ở Sri Lanka, dễ nhận biết từ xa nhờ âm thanh rộn rã đặc trưng.

Đứng trước các quầy hàng lúc trời chập tối, bạn sẽ nghe thấy tiếng hai lưỡi dao kim loại gõ dồn dập, leng keng nhịp nhàng trên mặt chảo gang phẳng nóng rực. Người đứng bếp thoăn thoắt băm nhỏ những dải bánh godamba roti dai mềm, đảo đều cùng bắp cải thái sợi, cà rốt, trứng gà, thịt gà hoặc hải sản và chan thêm muỗng nước sốt cà ri thơm lừng.

Kottu có nhiều lựa chọn từ chay, gà, bò, cá cho đến phô mai béo ngậy. Đĩa kottu bưng ra bốc khói thơm phức, sợi bánh dẻo dai quyện đẫm gia vị cay ấm, ăn một đĩa là ấm bụng cả buổi tối.

4. String Hoppers – Những Sợi Bột Gạo Được Hấp Thành Từng Tổ

String Hoppers (hay Idiyappam) thoạt nhìn khá giống món bánh hỏi của Việt Nam. Bột gạo nhào dẻo được ép qua khuôn thành những sợi bún mảnh li ti, xếp đan xen thành từng vỉ tròn nhỏ như tổ chim rồi đem hấp chín trong vài phút.

Sợi bánh mềm mại, thanh nhẹ và không hề có dầu mỡ. Người địa phương thường ăn bánh này vào bữa sáng hoặc tối: gắp 3-4 vỉ bánh ra đĩa, chan ngập nước sốt cà ri đậu lăng dhal ấm nóng hoặc cà ri cá, rồi rắc thêm một nhúm dừa nạo cay pol sambol đỏ au để tăng vị đậm đà.

5. Kiribath – Cơm Nấu Nước Cốt Dừa

Kiribath (Milk Rice) là món cơm nếp nấu cùng nước cốt dừa đặc cho đến khi hạt gạo nở bung, dẻo quánh lại. Khi cơm còn nóng hổi, người ta dàn đều ra khay phẳng, nén chặt rồi dùng dao cắt xéo thành từng miếng hình quả trám đẹp mắt.

Đây là món ăn không thể thiếu vào ngày đầu năm mới (Sinhala and Tamil New Year) hay các dịp hỷ sự trong gia đình, tượng trưng cho sự sung túc và may mắn. Miếng cơm dừa béo bùi, ngọt thanh tự nhiên, khi ăn kèm với chén muối ớt hành tím lunu miris cay xé lưỡi tạo nên sự đối lập vị giác rất thú vị.

6. Godamba Roti – Loại Roti Đứng Sau Kottu

Godamba Roti là chiếc bánh dẹt làm từ bột mì ủ dầu ăn, được người thợ nhào nặn và vung tay kéo giãn khéo léo thành một lớp bột mỏng tang như tờ giấy trước khi áp chảo.

Bánh có thể xé chấm trực tiếp với cà ri, nhưng công dụng quen thuộc nhất chính là nguyên liệu chính làm nên món kottu trứ danh. Nhờ độ dai dẻo tự nhiên mà khi băm nhỏ và xào trên chảo gang lửa lớn, bánh hút trọn nước sốt đậm đà mà không hề bị nhão hay đứt gãy.

7. Pol Roti – Bánh Roti Dừa Mộc Mạc

Pol Roti là kiểu bánh dẹt mộc mạc với cơm dừa nạo tươi được nhào trực tiếp cùng bột mì, hành tím cắt hạt lựu và chút ớt xanh băm nhỏ. Bánh được nặn tròn dày dặn rồi nướng khô trên mặt chảo phẳng.

Khi mặt bánh xém vàng tỏa mùi thơm lựng của dừa nướng, người ta lấy ra ăn ngay khi còn nóng hổi. Cắn một miếng bánh cảm nhận rõ độ giòn nhẹ bên ngoài, bên trong mềm dẻo và bùi bùi xác dừa, quết thêm chút sốt ớt lunu miris cay nồng là có bữa ăn no lâu, chắc bụng.

8. Pittu – Bột Gạo Và Dừa Hấp Thành Từng Lớp

Pittu là món bánh hấp có cách chế biến rất riêng: người ta làm tơi bột gạo ẩm rồi xếp xen kẽ từng lớp cùng dừa nạo tươi trong một ống tre hoặc ống kim loại hình trụ dài, sau đó đặt lên nồi nước sôi để hấp chín bằng hơi nước.

Khi chín, chiếc bánh hình trụ tròn xốp được đẩy nhẹ ra đĩa. Hạt bột tơi mềm, thơm lừng hương dừa chín tới. Cách ăn đúng điệu nhất là dùng tay bóp nhẹ cho bánh tơi ra, chan đẫm nước cốt dừa tươi hoặc sốt cà ri cá cay nồng để từng hạt bột ngậm trọn vị béo ngọt đậm đà.

9. Dhal Curry – Món Cà Ri Đậu Lăng Đỏ Quen Thuộc

Dhal Curry (người bản địa gọi là Parippu, hay Rathu Parippu khi nấu đậu lăng đỏ) là món ăn quen thuộc nhất, gần như xuất hiện trong mọi bữa cơm của người Sri Lanka.

Hạt đậu lăng đỏ được ninh nhỏ lửa cùng bột nghệ cho đến khi nhừ tơi, rồi nấu quyện cùng nước cốt dừa sánh béo. Trước khi bắc xuống, người nấu phi thơm lá cà ri tươi, hành tím, hạt mù tạt nâu và ớt khô trong dầu nóng rồi trút thẳng vào nồi đậu đang sôi lục bục. Nhờ vị béo bùi thanh đạm và ít cay, một muỗng sốt dhal chan ngập cơm sẽ giúp làm dịu tức thì cảm giác cay gắt từ các món thịt cá xung quanh.

10. Fish Ambul Thiyal – Cá Chua Cay Đặc Trưng Miền Nam

Ambul Thiyal là món cá kho khô nức tiếng gắn liền với những làng chài ven biển phía Nam Sri Lanka.

Khác hoàn toàn với các món cá kho nhiều nước của Việt Nam, Ambul Thiyal khô ráo và có màu đen thẫm rất đặc trưng. Người ta ướp những khúc cá ngừ thịt chắc nịch cùng tiêu đen xay, bột quế, tỏi và đặc biệt là bột nhão goraka (gamboge) – loại quả rừng có vị chua đằm, sâu thẳm. Cá được đun cạn trong nồi đất cho đến khi từng thớ thịt săn chắc lại, thấm đẫm lớp gia vị mặn mòi, chua dịu và cay tê đầu lưỡi. Cắn một miếng cá thơm phức, không chút mùi tanh, ăn cùng cơm nóng là thấy tốn cơm vô cùng.

11. Jaffna Crab Curry – Cua Cay Kiểu Jaffna

Nhắc đến ẩm thực Tamil ở bán đảo Jaffna phía Bắc, món cà ri cua biển luôn là cái tên gợi nhớ nhiều nhất.

Cua biển tươi rói được chặt đôi, nấu cùng hỗn hợp bột cà ri Jaffna rang sẫm màu, hạt thì là, tiêu đen cay nồng và nắm lá cà ri tươi thơm phức. Thịt cua chắc nịch, ngọt lịm tự nhiên, quyện chặt trong làn nước sốt sánh đặc đỏ au, cay xé lưỡi nhưng hậu vị lại ngọt thanh. Thú vui lớn nhất của món này là dùng tay gỡ từng miếng thịt cua, rồi xé từng góc bánh mì nướng giòn rụm hoặc vụn bánh pittu để vét sạch phần nước sốt cay nồng còn sót lại trên đĩa.

12. Polos – Curry Mít Non Đậm Đà

Polos là minh chứng thú vị cho cách người Sri Lanka biến một loại quả nhiệt đới quen thuộc thành món ăn mặn hấp dẫn: dùng mít non làm cà ri.

Quả mít non vừa độ bánh tẻ được gọt sạch vỏ gai, xắt miếng dày rồi ninh liu riu cùng nước cốt dừa và bột cà ri rang suốt nhiều giờ trong nồi đất. Khi chín tới, thớ mít mềm rục nhưng vẫn giữ được độ dai dai sần sật, ngậm no vị béo ngậy của dừa và vị cay ấm của gia vị. Cắn một miếng thấy dẻo bùi như thịt ức gà hay sườn non hầm. Tại các quán ăn chay quanh khu di sản chùa hang Dambulla hay các vùng nông nghiệp trung tâm, cà ri mít non luôn là món ăn thanh tịnh được đông đảo du khách và người hành hương tìm gọi nhiều nhất.

13. Kukul Mas Curry – Curry Gà Kiểu Sri Lanka

Kukul Mas Curry (tiếng Sinhala: Kukul Mas nghĩa là thịt gà) là món cà ri thịt thân thuộc nhất trong các bữa cơm gia đình bản địa.

Thịt gà được chặt miếng vừa ăn, ướp đẫm quế Ceylon ngọt dịu, bạch đậu khấu thơm nồng, tiêu đen và lá cà ri, sau đó xào săn rồi om nhỏ lửa cùng nước cốt dừa. Nước sốt gà sóng sánh màu vàng cam, béo ngậy vừa phải và cay ấm nồng nàn. Món này rất lành tính, không quá cay gắt nên cực kỳ thích hợp cho du khách Việt bắt đầu làm quen với các món mặn Sri Lanka.

14. Devilled Prawns – Tôm Xào Cay Đậm Vị

"Devilled" là phong cách xào cay lửa lớn rất được chuộng tại các quán ăn và khu ẩm thực ven biển Sri Lanka.

Tôm biển tươi giòn được chao dầu rồi xào nhanh tay trên lửa lớn cùng hành tây, ớt chuông, cà chua và tương ớt cay nồng. Đĩa tôm dọn ra đỏ au bóng bẩy, bên ngoài phủ lớp sốt chua cay mặn ngọt sóng sánh. Cắn vào thịt tôm giòn sần sật, ngọt lịm quyện cùng vị cay tê nơi đầu lưỡi. Cách phối vị chua ngọt cay này mang hơi hướng ẩm thực Á Đông, nên du khách Việt thường thấy rất hợp khẩu vị ngay lần đầu nếm thử.

15. Lamprais – Cơm Gói Lá Chuối Mang Dấu Ấn Burgher

Lamprais là món ăn di sản mang đậm dấu ấn giao thoa văn hóa, do cộng đồng người Burgher gốc Hà Lan sáng tạo nên từ nhiều thế kỷ trước.

Một gói Lamprais chuẩn mở ra thơm nức mùi lá chuối nướng. Bên trong là phần cơm nấu bằng nước hầm xương đậm đà, bên trên bày thịt viên frikkadel chiên giòn, cà tím xào chua ngọt wambatu moju, cà ri thịt và sốt sambol cay nhẹ. Việc bọc kín trong lá chuối hơ lửa rồi nướng chậm trong lò giúp từng hạt cơm hút trọn vị béo ngọt và thoang thoảng mùi khói gỗ mộc mạc, tạo nên trải nghiệm ẩm thực ấm áp, tinh tế.

16. Pol Sambol – Dừa Nạo Cay Chua Mặn Đậm Vị

Pol Sambol là món ăn kèm quốc hồn quốc túy của người Sri Lanka, xuất hiện từ mâm cơm bình dân đến bàn tiệc nhà hàng.

Người ta nạo cơm dừa tươi thành sợi mỏng, giã tay cối đá cùng ớt bột khô đỏ rực, hành tím, muối hạt và vắt đẫm nước cốt chanh tươi; nhiều nơi còn thêm chút cá khô Maldive giã vụn để dậy vị umami mặn mòi. Đĩa sambol đỏ au, xúc một muỗng thấy bùi béo vị dừa, cay nồng xộc lên sống mũi nhưng hậu vị lại chua thanh dịu ngọt. Món này trộn cùng cơm trắng, chấm bánh hoppers hay kẹp vào giữa ổ bánh mì giòn đều rất tròn vị.

17. Wambatu Moju – Cà Tím Chua Ngọt Đậm Vị

Wambatu Moju là món dưa cà tím rim chua ngọt có cách làm kỳ công bậc nhất trong các món ăn kèm.

Những miếng cà tím thái con chì được chiên ngập dầu cho đến khi teo lại, vàng giòn rụm rồi vớt ra để ráo. Sau đó, đầu bếp rim cà tím trên lửa nhỏ cùng giấm gạo, mật đường thốt nốt, hành tím, ớt xanh và hạt mù tạt nghiền cho đến khi nước sốt keo lại sền sệt như mứt. Miếng cà tím mềm mọng, đậm đà đủ bốn vị chua, ngọt, cay, mặn, là món ăn kèm lý tưởng giúp giải ngấy cho các món béo.

18. Gotu Kola Sambol – Rau Má Trộn Dừa Và Gia Vị

Gotu Kola Sambol là món rau trộn thanh mát làm từ lá gotu kola (rau má tươi bản địa, tên khoa học Centella asiatica).

Rau má tươi non được thái sợi chỉ mỏng mảnh, bóp thấu cùng cơm dừa nạo mịn, hành tím xắt lát, ớt xanh băm nhỏ và nước cốt chanh tươi. Sau vài ngày ăn toàn món hầm nấu đậm gia vị, một đĩa rau má trộn dừa giòn sần sật, thanh mát, hơi nhẫn đắng dịu quyện vị béo của dừa sẽ mang lại cảm giác dễ chịu, thanh sạch cho vòm họng.

19. Gotu Kola Kanda – Cháo Thảo Mộc Truyền Thống

Gotu Kola Kanda là món cháo thảo mộc quen thuộc thường được người dân đảo quốc dùng vào sáng sớm lúc bụng còn đói.

Gạo đỏ hoặc gạo trắng được ninh nhừ thành cháo lỏng, sau đó hòa cùng nước cốt lá rau má tươi và nước dừa loãng. Bát cháo múc ra có màu xanh lục đẹp mắt, thơm lừng hương thảo mộc đồng nội. Húp từng muỗng cháo ấm nóng, vị ngọt thanh mát lan tỏa khắp khoang miệng, thường được nhấm nháp kèm một mẩu đường thốt nốt jaggery ngọt lịm để cân bằng vị nhẫn nhẹ của lá thảo dược. Tại các vùng đất cổ kính từ Anuradhapura đến quần thể tượng Phật Gal Vihara ở Polonnaruwa, bữa sáng thanh lọc với cháo kanda từ lâu đã trở thành nét đẹp văn hóa gắn liền với y học cổ truyền Ayurveda.

20. Isso Wade – Bánh Đậu Chiên Với Tôm

Isso Wade là món ăn vặt đường phố ven biển kinh điển, gắn liền với hình ảnh những xe đẩy bán đồ ăn nhẹ nghi ngút khói bên bờ kè Galle Face Green lộng gió ở Colombo.

Bột đậu dhal xay thô trộn đều cùng lá cà ri tươi, thì là và ớt băm, nặn thành chiếc bánh tròn dẹt rồi ấn thêm vài con tôm biển nguyên vỏ lên bề mặt trước khi thả vào chảo dầu sôi. Chiếc bánh vớt ra vàng rộm, cắn vào giòn tan rôm rả, vỏ tôm giòn bùi quyện vị ngọt béo của đậu và cay nồng của ớt, ăn khi vừa ráo dầu là ngon nhất.

21. Short Eats – Thế Giới Đồ Ăn Nhẹ Sri Lanka

"Short Eats" là cụm từ người Sri Lanka dùng để gọi chung các món bánh mặn ăn lót dạ, bày la liệt trong tủ kính của các tiệm bánh mì (bakery) ven đường.

Món được yêu thích nhất là malu paan – chiếc bánh mì hình tam giác mềm xốp nhồi nhân cá ngừ cay và khoai tây; ngoài ra còn có fish cutlets (viên cá tẩm bột chiên xù giòn rụm), patties (bánh xếp nướng nhân thịt) và Chinese rolls (chả giò cuộn lăn bột chiên vàng). Trên những chuyến tàu hỏa uốn lượn qua các thung lũng trà xanh ngắt hướng về cầu 9 nhịp Nine Arch Bridge ở Ella, những người bán dạo thường xách giỏ bánh mặn nóng hổi đi dọc các toa tàu, mang đến trải nghiệm ăn vặt dân dã cực kỳ đáng nhớ.

22. Achcharu – Trái Cây Và Rau Củ Ngâm Chua Cay

Achcharu là món ăn vặt đường phố gợi nhớ rất nhiều đến các món trái cây lắc muối ớt vỉa hè ở Việt Nam.

Những miếng cóc non, xoài xanh, đu đủ giòn hay quả ô liu bản địa được xắt lát mỏng, lắc đều trong thau cùng muối hột, ớt bột đỏ rực và chút giấm chua. Miếng trái cây cắn ngập chân răng giòn sần sật, vị chua loét, cay xé lưỡi bùng lên ngay đầu lưỡi, khiến người đi đường đang mệt mỏi vì nắng nóng bỗng thấy tỉnh cả người.

23. Buffalo Curd Với Kithul Treacle – Sữa Chua Trâu Và Siro Kithul

Buffalo Curd (tiếng Sinhala gọi là Me Kiri) là món sữa chua trâu truyền thống được ủ tự nhiên trong những chiếc thố đất nung mộc mạc (clay pot). Nhờ hàm lượng chất béo tự nhiên dồi dào của sữa trâu tươi, sữa chua đông đặc quánh như phô mai tươi, béo ngậy và có vị chua thanh mát dịu.

Khi ăn, người bán múc từng tảng sữa chua trắng muốt ra đĩa rồi rưới đẫm Kithul Treacle – mật siro nâu óng ánh làm từ nhựa cây cọ kithul. Xúc một muỗng thấy vị béo ngậy chua dịu của sữa trâu đụng ngay vị ngọt sâu lắng, thơm thoang thoảng mùi khói củi của mật kithul, ăn đến đâu thấy mát lạnh ruột gan đến đó.

24. Watalappan – Pudding Dừa Và Jaggery

Watalappan là món bánh tráng miệng mềm mịn được cộng đồng người Hồi giáo Sri Lanka gìn giữ qua nhiều thế hệ, mang nguồn gốc giao thoa từ văn hóa ẩm thực Malay.

Bánh có cấu trúc mềm mượt tựa flan nhưng thơm nồng nàn hơn hẳn nhờ dùng đường thốt nốt jaggery sẫm màu đánh cùng nước cốt dừa đặc, trứng và các loại hương liệu quý như bạch đậu khấu, đinh hương và nhục đậu khấu. Muỗng bánh tan ngay trên đầu lưỡi, vị ngọt sâu lắng quyện cùng mùi dừa béo ngậy và hạt điều rang bùi bùi rắc bên trên, giúp vỗ về vị giác rất êm sau bữa ăn nhiều gia vị.

25. Faluda – Thức Uống Tráng Miệng Nhiều Lớp

Faluda là thức uống tráng miệng rực rỡ sắc màu, cực kỳ phổ biến tại các khu chợ ẩm thực sầm uất ở Colombo.

Một ly faluda dọn ra thu hút ánh nhìn với tầng tầng lớp lớp nguyên liệu: dưới đáy là siro hoa hồng đỏ ngọt ngào, sữa tươi béo thơm, hạt é ngâm nở giòn sần sật, thạch rau câu dẻo dai và trên cùng thả thêm một viên kem vani tròn xoe mát lạnh. Cầm ống hút khuấy đều rồi nhấp một ngụm, vị ngọt mát lạnh và hương hoa hồng thơm ngát xua tan ngay cái oi ả của buổi trưa nhiệt đới.

26. King Coconut – Thambili

Dọc theo các cung đường nối Colombo đến kỳ quan pháo đài đá Sigiriya hay Kandy, những sạp hàng nhỏ bên đường thường treo từng buồng dừa màu vàng cam hổ phách sáng rực – đó chính là dừa Thambili bản địa.

Khách dừng chân, người bán vung dao phạt vài nhát điệu nghệ gọt sạch chóp quả rồi cắm ống hút vào đưa tận tay. Nước dừa Thambili không ngọt đậm như dừa xiêm Bến Tre mà có vị ngọt thanh khiết, mát lành tự nhiên và rất nhiều nước, uống một hơi là thấy cơn khát và mệt mỏi sau chuyến đi dài tan biến hết.

27. Wood Apple Juice – Nước Ép Quả Mộc Táo (Trái Quách)

Wood Apple (tiếng Sinhala: Divul, tên khoa học Limonia acidissima) là loại quả có lớp vỏ gỗ cứng như đá, phải dùng dao gõ mạnh mới nứt ra để lộ phần ruột màu nâu sẫm dẻo quánh cùng mùi thơm nồng đặc trưng.

Với du khách Việt Nam, loại quả này chính là trái Quách quen thuộc tại miền Tây Nam Bộ (Trà Vinh, Sóc Trăng). Tại Sri Lanka, người ta múc phần ruột quả dầm nhuyễn cùng nước lọc, đường thốt nốt và chút đá lạnh (đôi khi thêm muỗng nước cốt dừa). Ly nước quách nâu sóng sánh, nhấp vào thấy chua chua ngọt ngọt, thơm lựng mùi trái cây rừng, là thức uống giải nhiệt mộc mạc rất đáng thử một lần.

28. Ceylon Tea – Trà Gắn Với Vùng Cao Nguyên

Đặt chân lên những đồi chè mờ sương quanh thị trấn Nuwara Eliya hay ngồi trên chuyến tàu hỏa Kandy – Ella, thưởng thức một tách trà Ceylon nóng hổi là trải nghiệm không thể bỏ lỡ.

Trà đen nguyên chất rót ra chén có màu đỏ hổ phách trong veo, thơm hương hoa cỏ sương sớm và chát nhẹ nơi đầu lưỡi rồi đọng lại vị ngọt hậu êm ái. Nếu thích vị béo, bạn có thể gọi một ly milk tea pha sữa đặc bốc khói theo kiểu bản địa, nhấp từng ngụm chậm rãi giữa tiết trời se lạnh của cao nguyên để cảm nhận trọn vẹn văn hóa trà lâu đời của đảo quốc.